Coidado coa memoria

Como sabedes, hai poucos días foi admitida a trámite polo Xulgado de 1ª Instancia de
A Estrada unha demanda contra min por parte da familia de Manuel Gutiérrez Torres, "camisa vella", antigo xefe local de Falanxe e ex alcalde de Cerdedo ate os anos 60. Non abundarei na cuestión, porque vos supoño coñecedores/as (ver a páxina web www.sinhorafranio.com ) dos detalles do asunto; tan só informarvos que a miña avogada considerou interesante a publicación na prensa dun manifesto a prol da liberdade de creación científica, na que se insire o labor do/a historiador/a, apoiado polo maior número de persoas adicadas a este tipo de traballos. O devandito manifesto, apoiado polas sinaturas, podería ser presentado no xulgado no momento procesal máis indicado, de acordo coa evolución do xuízo ou dun posible recurso.
En consecuencia, envíovos o devandito manifesto (redactado por colegas solidarios) no arquivo adxunto e solicito a voso apoio.
A efectos de posible presentación no Xulgado, sería preciso o voso DNI, así como o lugar de residencia e a profesión. As sinaturas recolleríanse neste correo dpereirag@terra.es ou no de Xoán Carlos Garrido, xcgarrido@yahoo.es .
Obrigado a todos e todas de antemán.
Saúde
Dionísio Pereira

Vigo Arraiano

Fóra do sagrado é un soberbio poemazo épico de Anxo Angueira con cheiro a salitre e a folga do metal, a ferruxe, aceiro e activismo político, a caos que vive de costas ao mar e palabras enfiadas coma un remuíño druídico e cosmopolita, arrecendo pólvora sobre a barra das húmidas tabernas do porto, cráneos furados e garraos que agardan a chegada da loita final pola liberdade no curro do Galiñeiro. Veleiquí unha guía turística en forma de poema que dá fame, o mapa sonoro e hipnótico dun arraiano visionario , un bafexo vital auténtico e moi persoal que nos fai ir tralas sombras que proxectan as afiadas palabras vigangueiras do Dylan Thomas deste país a medio facer... Isto é puro Vigo arraiano, caótico e brutal, múltiple, ambiguo e caleidoscópico, dialéctico e potente sico-trópico urbano e rural, bestial, comprometido e contamporáneo, un cantar universal baixo a peneira sonora, evocadora e de máxima precisión de Anxo Angueira

Homenaxe aos votantes

A esquerda e o nacionalismo votante espera dos partidos vencedores unha política municipal contraria ao neoliberalismo
X.L. MÉNDEZ FERRÍN
Coas pasadas eleccións municipais o retroceso do PP vese que continúa, e continuará sen dúbida deica o afundimento total cando perda as deputacións que aínda goberna. Logo abrirase o período de reacción da dereita que seguramente pasará por unha refundación en clave non sucursalista, ou así o pensan algúns que claman sempre polo partido nacionalista de dereita ou centro. Converterse niso parece que é ao que tende o BNG e no proceso parece que perde votos e se converte nunha especie de teloneiro do PSOE. Esta columna está moi alegre pola derrota, coido que irreversibel, do PP de Fraga Iribarne. Outras dereitas virán, pero non terán eses seus ollos. E, agora, aquí manda un partido que se di de progreso e ás veces de esquerda e que depende en todo dun Madrid onde perde as eleccións e máis un partido que di non ser de esquerda senón non se sabe de que, que non fala do Pobo senón de cidadanía e xente e que, sendo unionista, é de dirección galega e reclámase do nacionalismo. Asi e todo, sabemos que as multitudes, as masas, o pobo, o proletariado, as camadas populares, a pequena burguesía ilustrada (disimúlenme este cúmulo de palabróns prohibidos: é deliberado) que votaron PSOE e BNG si que pensaban votar esquerda real e independentismo. E pensaban votar para que nos concellos se leven a cabo reformas, algunhas adiadas desde a noite dos séculos XIX e XX. Non falo de "revolución", como cantaba estúpidamente a propaganda electoral do BNG, polo menos en Vigo. Falo de reformas necesarias que adecuen, no plano da administración local, as institucións que constitúen aparellos xa innútiles, ás nosas realidades do século XX. E outras cousas.Naturalmente que a esquerda e o nacionalismo votante espera dos partidos vencedores unha política municipal contraria ao neoliberalismo e que recupere os servizos cedidos a empresas privadas que, sinxelamente, están a nos colonizar e a se bulrar de nosoutros. Claro que eses votantes queren apoio ao galego e posta en vigor de ordenanzas e é prácticas de política lingüistica eficaces nos municipios e non lle tolerará a Abel Caballero o desprezo que lle merece o noso idioma igual que non llo tolerou a Ventura Pérez Mariño. Por suposto que os votantes esixirán unha planificación democrática do urbanismo e non aceptarán máis a dictadura do empresariado da construcción. E pedirán cultura en forma de bibliotecas, arquivos e museos reais e tanxibeis. E esixirán a creación das Xuntas de Freguesía e, xa que son dúas as deputacións liberadas do sistema arcaico do PP, pensan que diante dos novos gobernantes se abre a tarefa da comarcalización como paso previo á extinción das catro provincias decimonónicas e inútiles. Naturalmente a esquerda dos votantes reais non aceptará a privatización do porto acompañada de recheos e novas pontes sobre a ría en Vigo, nin a gasificación de Ferrol, nin a universalización das eólicas por todas partes e reclamará políticas medioambientais orientadas ao ben común como mandaba nada menos que Tomás de Aquino, sempre tan aristotélico. E así poderíamos seguir porque os votantes nacionalistas e de esquerda non piden a lús, ao meu xuízo, senón reformas que entran no terreo do posíbel. Estarán PSOE-BNG á altura do programa implícito das multitudes que os votaron nos lugares nos que, ao revés que Cangas, ou Ferrol, non teñen presenza municipal partidos de esquerda xenuína e ambición independentista?

A ínsula Baltaria

Entrevista a Baltar no Pais do domingo, 3 de xuño
Perla enviada por Xurxo Dorrego á sala de des composición deste Caderno Arraiano

P. ¿Cree que los partidarios del anterior alcalde se quedaron en casa el domingo?
R. Hombre, no lo creo. Es difícil que se queden en casa porque todo el mundo sabe que yo examino las elecciones con los listados en la mano. Yo sé quién votó y quién no votó, lo que no puedo saber es a quién votaron. Pero me sorprende que haya tantos votos para Democracia Orensana y tantas papeletas en blanco. Pero yo no quiero culpar a nadie, cuando tenga datos lo diré.

Ereccións municipais en Celanova

Urnas fúnebres e votos de cinza, tapar o nariz para votar, espirrar papeletas nulas e chupiños de Lei D´Hondt. Esta é a festa da democracia, banda de gaitas, polbo e grupo municipal de intervención rápida. Benedita ereción, cousa do demo e da bimbacracia, miseria para todos, e caldo de cemento, chapapote de incapacidade, roña de miseria entre os dedos dos pés. Foguetes e bombo a discreción. Somos os mellores pero a xente non nos entende...

Aínda sigo empalmado e intelectualmente teso coa fodida realidade que me trouxo esta resaca bestial de carallo coma un puño. O licor café é o que ten... Pura evasión arraiana. Que nada, ou moi pouco, cambie para que todo siga igual. Igula de patético e apocalíptico. Que ten que acontecer para integrérmonos... Cambio (insuficiente) non é cambio nin é nada. Que todos gañen e que ninguén queira facer autocrítica é normal. É a nosa mala sorte ou os votos do Galo. Uf, por un chisco de nada, catro anos máis de desfeita.
Pero todo está ben feito. Que haxa un corenta por cento de abstención é normal. Que a oposición non teña feito nada en catro anos é normal. Aínda así, xa decidín seguir vagando por entre as mámoas e os marcos da fronteira coa escopeta na man. Alongaremos a xornada de reflexión uns séculos máis. Estamos fodidos e xa non hai que reflexionar máis. Acción. Se non chega a ser por Chateubriand, Tocqueville e Pedrayo, que andan a pastorear nas cachenas e en min, xa tería baixado do Penagache cun exército invencible de mercenarios arraianos, e cos lobos da noite comandados por Tomás das Congostras ou Quingostras, para falar de política con algún que outro moinante deses que nin comen nin deixan comer...
Como dixo o Codias, "uns non merecían gañar e os outros aínda tiveron máis votos dos que merecían". Neste caso, ninguén ten o que merece. Só os de Lobios, Entrimo, A Bola e algúns outros arraianos poden respirar tranquilos o aire fresco da fachenda de ser de onde son. Despois de 16 anos, os de Celanova tamén podemos mirarnos e embigo un pouco máis, falar de meigallos e ir tomar polo cú ben contentos.

REGA non é NOSA

Os graves sucesos de onte no peirao de Ferrol, trala inútil tentativade entrada dun vello gaseiro (28 anos) a Reganosa, teñen continuidadeno día de hoxe nos seguintes feitos:

Hoxe 30 de Maio, a Policía Nacional e a Guardia Civil impediron ós mariscadores ,desde a madrugada, acceder ás súas embarcacións, perdendo asemade outro día de traballo e de salario. O Patrón Maior, Bernardo Bastida, segue detido no Cuartel da Guardia Civil. Ás 15 horas, convocados polo Comité Cidadán de Emerxencia, varios centos de cidadáns concentráronse no peirao para rexeitar a entrada desa bomba flotante, a unha pranta ilegal e perigosa. O porto deFerrol estaba tomado por un enorme aparato policial e varias patrulleiras da Guardia Civil, e só así foi quen de entrar o gaseiro, e así será cada vez que o intenten de novo. Unha hora mais tarde, os concentrados dirixíronse en manifestación polas ruas de Ferrol, ó Xulgado, onde foi trasladado Bernardo Bastida a prestar declaración. As 19,30 horas segue a manterse esta situación, e varios centos de persoas permanecen concentrados ás portas do Xulgado, á espera da resolución xudicial reclamando:

LIBERDADE PARA BASTIDA, PRANTA DE GAS FÓRA DA RIA E NO PORTO EXTERIOR

Desde Ferrol, solitamos a axuda e a solidaridade de tódolos galegos para conquerir o fin deste atropelo, en salvagarda das nosas vidas, da nosa ría e dos postos de traballo de centos de traballadores do mar.

Pregamos a máxima difusión e seguiremos a informar.

Enviado polos compañeiros da AC Fuco Buxán

Divagación ferriniana sobre a Terra de Turonio

É onde nos encontramos coa euro-rexión Galicia N. de Portugal que as cidades e áreas urbanas de Porto e de Vigo teñen a misión de xestionar X.L. MÉNDEZ FERRÍN

Acaba de publicar Xaime Garrido Rodríguez coa colaboración de Natalia Zunzunegui Pérez en Revista de Estudos Miñoranos un artigo sobre dous antigos castelos da Terra de Turonio: o de Morgadáns e o de Santa Helena. Observamos que a mención da Terra de Turonio é cada vez máis frecuente, naturalmente con referencia ao pasado histórico medieval. Turonio era chamado o país e demarcación que limita ao S. polo Río Miño, ao N. pola Ría de Vigo, ao L. por unha porción imprecisa de montañas que poden ser as da Paradanta, a Fontefría e Avión e, naturalmente, ao W. con Nova Inglaterra Océano por medio. Trátase dun espacio xeográfico e cultural dotado de coherencia. Non é un territorio artificial senón unha rexión determinada pola natureza e arriquecida polo traballo do home que constituiu en Turonio unha cultura e identidade que chega aos nosos días. Por un cúmulo de coincidencias nas que o determinismo natural se combina co azar e coa necesidade, na Terra de Turonio naceu e deselvolveuse Vigo. O que Castelao, Paz Andrade, Bóveda e a perspicacia do Partido Galeguista republicano chamaban o hinterland de Vigo e que hoxe é moda dicir "área metropolitana", coincide exactamente con aquilo que no pasado feudal floreceu como Terra de Turonio.A conciencia política e social de Vigo deberá, se quer dar no albo ou sexa na diana, pensar a cidade como centro dunha Terra de Turonio ben pensada, en termos de século XXI, polos xeógrafos, os historiadores, os sociólogos, os antropólogos sociais, os economistas, os administrativistas, naturalmente atentos ás vontades do pobo (eu nunca direi xente) e das comunidades que vivan e penan neste territorio do Sul de Galicia. Pensar Turonio é pensar Vigo e facer isto é pensar Galicia pois en Vigo, desde que Murguía e Alexandre Chao fundaron La Oliva, constituise un dos centros de Galicia, nación que moitos desexamos policéntrica e articulada, aínda que non magmática e frouxa como está hoxe por falta de política propia. Pensar os límites de Turonio é tarefa prioritaria. Extenderse ao Morrazo sería ir literalmente contra-natura.Os intereses e plans inmobiliarios e do diñeiro rápido e non sometido á lóxica industrial que en Vigo é tradición, queren colonizar o Morrazo e, os especuladores, digo, esíxen que lles paguemos unha segunda ponte innecesaria sobre a Ría de Vigo. Pola contra, a expansión natural de Vigo e de Turonio é cara o Sul. Tantas pontes sobre o Río Miño como hai en París sobre o Sena -así rezaba unha proposta histórica de Camilo Nogueira. Porque a Turonio, capital Vigo, médralle desde sempre un tentáculo que repta en dirección Leixôes e o Porto do mesmo modo que desde o hinteland do Porto sobe en dirección a Vigo un tentáculo comercial e industrial chamado pola Historia a conectar co primeiro. É onde nos encontramos coa euro-rexión Galicia N. de Portugal que as cidades e áreas urbanas de Porto e de Vigo teñen a misión de xestionar baixo o nome de Nova Gallaecia, porque isto e aquilo, ao Sul e ao Norte do Miño e do Xurés, foi Gallecia do mesmo modo que a Terra entre Miño a Vigo foi Turonio. Crear unha nova provincia española en Vigo é unha das propostas máis reaccionarias e absurdas que se teñen ouvido ultimamente na Terra de Turonio, onde eu escribo agora.

Arraiano de Ultratumba

Amados arraianos do mundo cibernético:

Xa non estou entre vós e quería despedirme conforme é debido, porque un é algo zulú, pero ante todo un cabalerio.

Dende que lle metín o dente ás Memoria de Ultratumba, ese monumento panteísta de Chateubriand, en catro volumes, que me regalou o Doutor Boullosa McGowan na súa última visita a Prisciliano, téñovos abandonadodos e funme deste mundo. Pero a verdade é que non teño moita saudade de case ninguén. Cando remate esta farturenta lectura, que me fai roubarlle horas á noite, ao traballo, á patética campaña eleitoral e ao estudo, dende hai xa non sei cantos días, vou ser un ghicho novo.

Se me queredes ver, insultar ou dicir algo agarimoso, podedes contactarme na webcan arraiana do máis aló, marco 23 da Raia Seca. Estarei rañando os collóns no Couto do Corno Dourado para todos vós e cazando pegureiros, garraos e vacas cachenas co meu espeto mortal de pedra e dente de xabarín.

Tamén vou facer unha mámoa contemporánea ao pé do Penagache, para a posteridade, se a hai. Vaime axudar neste choio o vello bretón Chateubriand, resucitado e máis arraiano ca nunca, e tamén o seu sobriño Alexis de Tocqueville. Aínda que xa se sabe. Estes franceses, moito escribir, moito falar e pouco traballar. Paga a pena. Se morro non me veñades chorar. Podedes ficar tranquilos porque a obra continúa. O consello de vellos sabios arraianos segue a sementar frondosas publicacións e cadufilolios papiros de liberdade no lombo das salamandras que suben dos Mociños polo Laboreiro arriba, esturruxadas contra a terra quente do Principio do Mundo.

Teño que deixar os medicamentos e morrer tranquilo no monte, pero non sen antes soterrar a algún alcalde.

Prohibida a Memoria

Da Comisión pola Memoria Siñor Afranio chéganos esta información arredor da demanda ao historiador Dionisio Pereira con petición de difusión.
Compañeir@s: Tal e como ameazaron no seu día, o xulgado de 1ª Instancia de A Estrada acaba de admitir a trámite a demanda interposta contra min pola familia do ex-alcalde falanxista e xefe local de Falange de Cerdedo nun par de ocasións, Manuel Gutiérrez Torres. Na demanda, rebáixanse as esixencias que contiña a inicial demanda de conciliación, posto que renuncian á indemnización, se eliminan algúns nomes e tamén as referencias ao libro publicado no ano 2006 pola Asociación "Verbo Xido". Manteñen, non obstante, a esixencia de retirada da frase que fai referencia á "presunta" participación na represión de Manuel Gutiérrez Torres e do falanxista cerdedense Francisco Nieto, contida nas actas do Congreso da Memoria celebrado en Narón e organizado pola Asociación Memoria Histórica Democrática. Malia que a masiva resposta solidaria acontecida hai tres meses semella que dou os seus froitos, considero que a presentación da demanda continúa a ser unha agresión contra a liberdade de expresión e de creación científica, na que se enmarca a actividade dos historiadores, que en ningún caso debera ser xudicializada. Tamén pretenden, na miña opinión, perpetuar a impunidade dos "presuntos" protagonistas da represión, intimidando aos historiador@s e, sobre todo, aos nosos informantes. En consecuencia, este non é tan só un problema individual a engadir aos que xa tiveron lugar en Galiza (caso da páxina web censurada a Fabien Garrido polo Xulgado de Cambados) e noutras zonas do Estado español (Asturias, Andalucía....), senón algo que pode afectar a tod@as as persoas amantes da liberdade e conscientes da necesidade imperiosa de recuperar a memoria da represión franquista. Máis unha vez, sen desbotar outro tipo de alternativas que podemos debater en torno ás asociacións debruzadas na recuperación da memoria caso da recén nada Iniciativa Galega pola Memoria, solicítovos a vosa solidariedade que xa demostrou ser efectiva meses atrás. Polo momento, podedes enviar os vosos apoios e opinións á páxina web www.sinhorafranio.com , sitio onde se poderán seguir as novidades e iniciativas que nos vindeiros días entre todos e todas tomaremos.
Saúde e memoria, Dionísio Pereira

O Xefe fala de vacas e containers

O desexo burgués contemporáneo de facer renacer o esclavismo aflora á luz: non recoñecen os compromisos adquiridos X.L. MÉNDEZ FERRÍN
Parece que en Vigo arderon algúns caixóns de lixo propiedade das señoras de Koplovitz que tanto diñeiro levan de nosoutros, e moitas persoas de orde se incomodaron. Eu, que prefiro a xustiza á desorde, vexo que iso é un chiste en comparanza cos dous mil coches que levan ardido en Francia desde que Sarkozy lle gañou as eleccións ás esquerdas agrupadas, como manda a letra da Internacional, arredor de Ségolène Royal. As voces das xentes de orde, que soen amparar a desorde se esta se produce en Ucraíña ou en Tiflis ou en Belgrado ou en Venezuela mesmo en forma de golpe de Estado, escandalízanse de que se lle prenda lume a uns containers ou, máis exactamente, ao lixo que levan dentro uns containers. Como dicía Ortega y Gasset ao explicar a súa doutrina do perspectivismo: Unha mesma vaca da cow parade é vista desde o flanco esquerdo e desde o flanco dereito por dous espectadores diferentes. Cada un deles ve unha vaca distinta pro, sen embargo, a vaca é a mesma. Coido que Ortega, que escribiu o seu primeiro artigo moi perto de onde eu escribo este, ou sexa na parte da finca de Dona María Gasset que hoxe é Avenida das Camelias, non usou como exemplo a vaca que trouxen agora eu aquí porque as vacas reais están a retirarse do outrora País do Millón de Vacas.Os que censuran as desordes postelectorais das grandes cidades de Francia din que os seus promotores son individuos asociais que non respectan o Estado de Dereito co cal falou moito ben aquí José Manuel Ponte. Non son demócratas pois non acatan os resultados dunhas eleccións limpas e transparentes. Isto non é acéptabel en Democracia, di o home que mira prá vaca desde determinado ángulo.Hai pouco tempo asinouse un convenio colectivo entre as pequenas e medias empresas do ramo do Metal da Provincia de Pontevedra e os traballadores. A patronal asinou cos sindicatos unha serie de medias a cumprir entre as que se encontra esta: 45% por cento dos traballadores destas empresas terán que ser fixos. Moitas empresas non cumpren nin este nin outros puntos do convenio. Queren botar éste abaixo e practican o boicot patronal. A Inspección de Traballo nin inspecciona nin abre expedientes de incumpremento. A Xunta de Galicia volatilízase. Os grandes asteleiros, que están obrigados a revisar se se encontran na legalidade as empresas auxiliares desde o intre en que lles entran polo portón, tamén miran para o infinito. A patronal colócase entón obxectivamente, contra o Estado de Dereito. O desexo burgués contemporáneo de facer renacer o esclavismo aflora á luz: non recoñecen os compromisos adquiridos. Colócanse fóra da lei.É aí onde os traballadores esixen xustiza, e esta lles é negada. Queren facer prevalecer o Dereito. Obxectivamente, os traballadores do Metal, ao se defenderen a eles mesmos, estarían defendendo o orde e o Estado de Dereito. É entón cando ocupan as rúas e queiman algúns, poucos, moi baratos e antiestéticos caixotes de propiedade das señoras de Koplovitz. E é o momento no que o home que mira para a vaca desde o lado contrario do anterior, constata que é moito maior o dano social e público que está a causar a patronal do Metal que o lume pegado ao lixo dos caixotes de plástico. Este segundo home (ou muller) ve a mesma vaca ca a anterior pero, orteguianamente percibe unha vaca diferente.

Presentación de Volverlles a palabra en Vigo

Lugar: Casa do Libro de Vigo
Data: Venres 11 de maio. 20.00 horas

Participan: An Alfaya, Xesús Alonso Montero, Anxo Angueira, Francisco Castro, Marta Dacosta, Xoán Carlos Domínguez Alberte, Marcos Juncal, Paula Mariño, Francisco Pazos, Baldo Ramos, Elvira Riveiro, Xurxo Sierra Veloso, Vítor Vaqueiro, Manuel Veiga, Manuel Vidal Villaverde, Manuel Vilanova.

O libro Volverlles a palabra. Homenaxe aos represaliados do franquismo foi coordinado por Xoán Carlos Domínguez Alberte e Baldo Ramos e editado pola Consellería de Cultura e Deporte, a Difusora de Letras, Artes e Ideas, coa colaboración da Asociación Arraianos, de Celanova.

O Xefe fai memoria de Líster

"O seu fillo desexa que o legado histórico de Líster sexa custodiado en Galicia"

Anda a asociación A Oliveira de Teo no labor de facer memoria do xeneral Líster, quen sempre tivo empeño en ser identificado como galego. Hemingway menciona a Líster como galego nun paso da súa novela Por quen tocan a defunto que eu penso que aínda circula censurado na versión que corre en castelán. Alí Hemingway fai que o voluntario norteamericano e o xefe da guerrilla escoiten, achantados, falar en galego a dous soldadiños do exército de Franco. Os soldadiños falan o galego. O guerrilleiro comenta que os galegos poden ser desprezabeis coma Franco ou valentes e xenerosos coma Líster: algo dese tipo.Nun intre avanzado da súa vida, Líster separouse do PCE para refundalo co nome de PCOE. Desfechou a mediados dos anos setenta unha ofensiva ideolóxica en forma contra Carrillo e contra o eurocomunismo disolvente que se concretou en libros poderosos como Memorias de un luchador (1976). O poder dos seus argumentos caeu sobre os carrillistas de Galicia e contra a sucursal política coñecida como PCG, tamén. E Líster regresou a España en 1978 sen participar nos pactos da II Restauración Borbónica. O 30 de Maio, se a memoria histórica de meu non falla, o xeneral Líster presentouse na capital de Galicia.Unha multitude concentrada na Alameda de Compostela acolleu a Líster. Homes e mulleres, vellos e novos, xentes procedentes da comarca de Santiago e de toda Galicia estaban alí. Primeiro, nun silencio emocionado; deseguida, estoupando en víctores e aplausos. Eran xentes da aldea e das cidades, na súa mor parte traballadores. Naturalmente, alí non estaban os carrillistas en xeral nin moito menos os carrillistas que hoxe, sen un átimo de vergoña, teñen o atrevemento de se sumar aos actos organizados pola Oliveira de Teo. Líster abriu o seu discurso memorábel en galego e logo, cortesmente, pediu permiso para seguir en castelán. Ao meu carón, unha velliña de pano negro á cabeza botouse a chorar.Líster afincouse en Madrid pro a cada pouco viña a Galicia onde estaba Luis González Tosar, o Che, termando do PCOE e en contacto permanente con Aurora, a irmá militante do xeneral, seu sobriño Eduardo e outros activistas do seu círculo. Son memorabeis as intervencións de Líster na Universidade, na libraría de Fernando Pereira en Vigo, na CXTG, que lle había de conceder o primeiro Premio 10 de Marzo, na TVE-G de Cribeiro. Moitos lembramos a Líster na manifestación de Galicia Ceibe-OLN, cos independentistas. Vese moi oufano e contente nas fotografías, a carón de Foz e de Lois Soto, aquel 25 de Xullo do ano 1980, cando a policía cargou contra a marcha na que ían o Xeneral e seu fillo, tamén Enrique Líster, autor da mellor obra teórica que foi escrita en castelán a propósito do eurocomunismo. E nunca poderá esquencerse o feito de que Líster autorizase un día a coalición do PCOE e de Galicia Ceibe-OLN ás eleccións municipais de Vigo, coalición na que figuraba en posto de honra o antigo militante comunista e ex-guerrilleiro Paco Piñeiro, que foi un leal amigo noso. Máis tarde, e só cando Santiago Carrillo desapareceu, Enrique Líster disolveu o PCOE e reingresou no PCE. Non por iso deixou de manter contactos amistosos con Luis González Tosar nin con Galicia. O seu fillo desexa que o legado histórico de Líster sexa custodiado en Galicia. Sería boa cousa.

X.L. Méndez Ferín no Faro de Vigo do 7 de maio de 2007

Arraianos pola ordenación do territorio

MANIFESTO 6 DE MAIO 2007

A situación do territorio galego é catastrófica. Por unha banda, o factor agrícola e gandeiro desaparece literalmente da superficie do País e, pola outra, un urbanismo disparatado, unha forestación masiva e mercantilista e unha predación sen taxa nin medida dos xacementos xeolóxicos está a mudar o rostro de Galicia para mal e ao servizo só duns poucos.
Ata o de agora, unidos os intereses dos especuladores cos intereses da administración autonómica e municipal indisolubelmente, lanzouse unha carreira en persecución do lucro inmediato cuxa meta parece ser a destrución dos valores (que o son tamén económicos) da nosa paisaxe e da nosa herdanza natural, así en terra como en mar.

Pensamos que a situación actual esixe un golpe de leme para mudar este rumo que conduce á catástrofe no que ao medio ambiente se refire. E esa mudanza, de natureza política, debe ter en conta os intereses da maioría da poboación que desexa un País ordenado, racionalizado e próspero. O tempo da permisividade unida á corrupción nos concellos e na Xunta ten que rematar e todos temos que acelerar ese final.

Pensamos que a actual Xunta de Galicia e que os concellos que saian das vindeiras eleccións deberán coordinar os seus esforzos. E non só iso: a lexislación deberá modificarse e os poderes centrais de Galicia están chamados a elaborar un PLAN DIRECTOR DE ORDENACIÓN DO TERRITORIO, naturalmente discutido e consensuado polas organizacións sociais e núcleos de opinión. Esta participación das multitudes na elaboración de tal Plan Director constituirá a garantía de que sexa plenamente democrático. Ora ben, sen planificación central e democrática da ordenación territorial o caos perpetuaríase.

Desde A Guarda a Ribadeo, desde O Caurel á Terra Cha, un terremoto de especulación e depredación da terra e do mar está destruíndo a nosa natureza, a nosa paisaxe e a nosa forma de vida. Está destruíndo, polo tanto, a propia identidade de Galicia. Soou a hora de que digamos: ABONDA!

A mobilización do 6 de maio na Alameda de Compostela, ás 12 da mañá ten que significar unha grande xornada de esperanza e unha chamada á Xunta de Galicia e as administracións locais para que exerzan realmente o poder de que dispoñen para frear esta vaga de degradación e dilapidación do noso patrimonio sen se deixar intimidar polas forzas poderosas do diñeiro e da cobiza.

A ollada ilexíbel

Empecei a pintar dun xeito espontáneo. Vin nas palabras a extensión dun xesto, o tacto dunha ollada, as formas dunha imaxe incomprensíbel. Para min a pintura é unha consecuencia do que escribo, quen sabe se a mesma raíz da que agroman as palabras. No proceso de creación, entendo a caligrafía como unha ponte entre o que lemos e o que vemos, entre a escrita e as imaxes. De aí que, na selección dos signos que nomean e dos símbolos que revelan, atope maior expresividade canto máis ambiguos, canto máis abstractos, canto máis desposuídos da realidade que os evoca. Entendo a arte como unha recreación da realidade dende a nada, dende o baleiro, dende a inexistencia das cousas nunha cegueira que nos obriga a edificar, como deuses desherdados, unha ollada do mundo, unha imaxe do que habitamos na máis absoluta escuridade do abandono e da orfandade fronte ao tempo. Por iso aprecio máis na pintura a pura abstracción, porque as formas que xera sempre nacen da inocencia de non saber, do punto cero no que toda a xeometría poética asenta as súas coordenadas. Empregando un símil, se o pintor é una visor ou vidente da realidade, o pintor realista sería un visor miope, que deforma ou desfigura o que ve, mentres que o pintor abstracto sería un desafiuzado pola oftalmoloxía, xa que a súa cegueira obrígao a reconstruír a realidade a imaxe e semellanza das formas que poboan a escuridade que o acolle.

Baldo Ramos

O Xefe fala de Líster e dos galegos no Exército Republicano

A asociación A Oliveira de Teo anda nun labor de fixación na memoria nacional do rostro humano e da figura histórica do xeneral e comunista Enrique Líster, nativo de Ameneiro (Calo), lugar daquel concello do hinterland da Compostela que, simultaneamente, proxecta unha rúa para Fraga Iribarne. X.L. MÉNDEZ FERRÍN

O que nos leva a pensar que se ben todos os interesados saben que Líster mandou contra Franco o 5º Rexemento, a 11ª División e o Corpo do Exército que se bateu no Ebro, encóntrase en estado difuso a idea de participación dos galegos como tales na historia militar daquela guerra que o xeneral de Calo non quería chamar "civil" e con moita razón.Foron moitos os galegos que, estando presentes o 18 de Xullo na zona que se consolidou leal, se uniron ao seu exército. Algúns deles foron de nome literario ilustre, como Carballo Calero, Guerra da Cal ou Rafael Dieste, quen renunciu ás tarefas de propaganda e empuñou con honor o Mauser de soldado raso. Sábese de moitos centos de segadores galegos en Castela que colleron as armas, maiormente so o mando de Líster. Coñécese o feito de que os galegos constituíron o meirande continxente de soldados de Franco que, por principios, se pasou ao exército republicano, seguido en número polo dos canarios. Un dos combatentes que mudou de bando foi o galeguista Ramón de Valenzuela, que contou o episodio na novela Non agardei por ninguén. Non se contou, por contra, a historia do tamén galeguista Vicente Hermida, o cal se pasou no primeiro intre aos gudaris do PNV para, logo de feito prisioneiro con nome suposto vasco, ser fusilado en Camposancos. O ponteareán Benavides conta a xesta dos mariñeiros, cabos e oficiais de Máquinas galegos que se fixeron cos grandes buques da Armada e os puxeron ao servizo do Estado Maior da República. E non debe esquecerse o oficial de aviación, máis unha vez galeguista, Elixio Rodríguez, que se pasaou á zona republicana co seu caza e a través de Gibaltrar.En canto aos galegos organizados como tales no exército republicano foi sempre moi lembrada a existencia do Batallón Galego do 5º Rexemento de Líster, mandado polo tamén nacionalista galego (da USG dirixida por Xohán Xesúas González, fusilado) comandante Esturao. Esta unidade arboraba a bandeira de combate azul e branca con estrela vermella e editaba unha revista propia titulada Nueva Galicia na que se incluían colaboracións en galego de Cabanillas. Sen embargo, poucos recordan o Batallón Celta que, promovido pola CNT dentro da disciplina do Exército de Euskadi, mandaba un esquecido e descoñecido para min Comandante Fernández. O Celta estaba integrado por mariñeiros da mercante e de pesca e, en xeral, por traballadores galegos en Euskadi.Ocorre que é máis ou menos coñecida a Solidaridade Galega Antifeixista, órgano político dos galegos durante o conflicto bélico, que Lois Soto (comunista) creara co apoio de Castelao (galeguista). Pro o estudo da participación galega na Guerra en canto que continxente nacional e á luz da Historia Militar aínda está por facer. Por suposto, esta crónica dos galegos organizados nos frentes de combate é inseparábel da crónica das guerrillas organizadas na Galicia ocupada que prolongaron a loita contra o franquismo e a guerra de España máis alá de 1939 e en forma de Resistencia.

Baldo Ramos Arraiano

Ninguén é poeta na súa terra? Máis vale tarde ca nunca... Por fin imos poder ver unha mostra da obra de Baldo Ramos na súa vila natal, Celanova. E veleiquí a nota de prensa da Fundación Curros Enríquez. Sen comentarios...

“LIBROS DE ARTISTA” É A NOVA EXPOSICIÓN DA CASA DOS POETAS EN CELANOVA
CON ESTA MOSTRA A CASA DE CURROS XA ESTÁ CHEA DE POETAS

Dende o 27 de abril ata o 8 de xullo a sede da Fundación Curros Enríquez acollerá unha mostra de Baldo Ramos, poeta e artista nado en Celanova, polo que durante dous meses a Casa dos Poetas estará chea de arte celanovesa. Trátase dunha selección de ‘libros de artista’ que elabora este escritor combinando a palabra e a pintura. As imaxes vexetais e os trazos caligráficos en tinta negra remitennos á escritura chinesa nun intento de evocar sentimentos ou conceptos abstractos que complementen a mensaxe escrita.
Esta é a primeira ocasión na que Baldo Ramos expón a súa obra artística, aínda que non a poética xa que Escura e transparente foi presentado na Casa dos Poetas en 2005 e proximamente esta Fundación editará o seu último traballo O ourego e o compás.
A promoción deste autor ten a singularidade de que se trata dun escritor ainda descoñecido na comarca a pesar de ter publicadas sete obras. Gañador de galardóns como ‘Premio Concello de Carral’, ‘Premio Arcipreste de Hita’ ou ‘Premio Mª del Villar Berruezo’ esta mostra é o noso particular recoñecemento á súa obra.
Esta exposición inaugurarase o venres 27 de abril ás 20:00 horas na Casa dos Poetas e contará coa presencia do artista. Será un acto aberto ao público en xeral.

76 anos depois da II República

Pola República Ibérica dos Pobos... Xa o dicían Pepe Velo e os do DRIL, e tamén algúns anarquistas e comunistas adiantados ao seu tempo. Os Arraianos sempre fomos fieis aos nosos referentes, bos republicanos e contrabandistas de ideas confederadas

Xa vai sendo hora de traballar sen fronteiras

(Información recollida do Faro de Vigo do 14 de abril de 2007)

La eurorregión Galicia-Norte de Portugal relanza para el ecoturismo el Parque Xurés-Geres

Galicia y el Norte de Portugal presentarán en 2008 ante la Unesco la candidatura del parque transfronterizo Xurés-Guerês para su declaración como Reserva Internacional de la Biosfera, categoría que en Galicia ya ostentan Os Ancares. Éste fue uno de los acuerdos tomados ayer en el Plenario de la Comunidad de Trabajo Galicia-Norte de Portugal. Para impulsar este parque y recibir el sello de la Unesco, la eurorregión le dedicará una inyección económica de veinte millones hasta 2013. Galicia y el Norte de Portugal pretenden convertir este espacio natural , con 69.593 hectáreas en tierras ourensanas y 34.496 en zona lusa, en un foco de atracción turística. La eurorregión quiere promocionar el parque como destino ideal del ecoturismo, y crear una central de reservas conjunta para alojamiento. Galicia y el Norte luso también pedirán a los Gobiernos de España y Portugal que el parque sea declarado internacional. Con la fuerte inversión que planean en este espacio natural, prevén además conservar especies amenazadas, reintroducir otras ya extinguidas, como el águila real, y crear un vivero de especies de interés, entre otros proyectos. La declaración de Xurés-Gerês como Reserva Internacional de la Biosfera es uno de los proyectos más ambiciosos del Plan de Trabajo de la eurorregión, que en 2007-2013 manejará 97 millones de euros. Por primera vez la política medioambiental ocupa un lugar destacado, con una inversión de 36,5 millones. Hay 12,5 millones para el desarrollo sostenible de las cuencas de los ríos Miño, Limia y Támega. También hay un proyecto para reforzar la cooperación en la lucha contra el fuego.

O Xefe fala do amigo Carlos

CORUÑÉS E PATRIOTA
Hai outras Coruñas, mais é a Coruña das persoas como Carlos Díaz a que levantou o monumento a Curros que o é tamén ao nacionalismo, á Republica, ao laicismo e á confianza no Home
X. L. MÉNDEZ FERRÍN
Morreu Carlos Xohán Díaz Martínez, que, alén de amigo e home activísimo e leal, encarnaba a figura dun certo tipo de coruñés que, para ben de Galicia, se obstina en non desaparecer da sociedade. Falo do nacionalista que se nega ao accidentalismo asumido pola maior parte dos seus correlixionarios (hoxe, o BNG) e considera que a aspiración á forma de goberno republicana é irrenunciábel e está unida ao laicismo e á confianza no progreso do Xénero Humano. Naturalmente, non é privativa das xentes da Coruña esta actitude ideolóxica e sentimental, pro Curros Enríquez, que era de Celanova, sabía ben que a cidade de Díaz Porlier e Juana de Vega constituía un emblema visual de todo iso. Hai outras Coruñas, mais é a Coruña das persoas como Carlos Díaz a que levantou o monumento a Curros que o é tamén ao nacionalismo, á Republica, ao laicismo e á confianza no Home. Por cima, Carlos Díaz sumaba ao exemplo das figuras do pasado o valor e constancia do proletariado coruñés que el e a súa familia vían representado nos Irmáns da Lexía, victimas, como tantos outros, do terror branco no Campo da Rata segundo creo.Carlos Xohán apredeu a arte de ser galego na emigración obreira de Suíza, a onde marchou meniño acompañando seus pais, coruñeses de Atocha. Xa a principios dos anos setenta el pertencía á xove garda (daquela aínda vermella) da UPG e era incansábel. En Xenevra (mandábanos escribir así o exónimo) promovía un novo centro galego (Irmandade Galega na Suíza) máis próximo do nacionalismo ca o benemérito e máis vello que fundaran Anllo, J. Angel Valente, o outro Suso Vaamonde e máis amigos (A Nosa Galiza). Amante das artes gráficas, puña en marcha alí en Xenevra as Edicións Roi Xordo. E non se editaba na Roi Xordo só política: tamén dos seus obradoiros artesanais saía poesía de combate. Luis G. Blasco "Foz" exiliado en París e Carlos X. Díaz estudante e traballador en Xenevra constituíronse en executores dunha renovación política na emigración galega en Francia e en Suíza que tiña como eixo o nacionalismo frentista de esquerda que ao tempo impulsaba a UPG a través da organización de masa ANPG. Tiveron éxito.Os derradeiros relanzos da vida de Carlos X. Díaz Martínez, que media entre 1988 e o pasado 31 de marzo, foron moi productivos. Ademais das actividades asociativas que el centrou, nesta etapa, no Ateneo Republicano da Coruña, puxo en valor o seu valiosísimo arquivo persoal de documentos da Resistencia antifranquista facendo posíbel que accedesen a el os investigadores da memoria. Difundiu mediante a edición as súas coleccións privadas, en especial a moi nutrida de postais. Aplicouse ao que eu considero a súa vocación fundamental: a edición de libros. Por riba de todo, Carlos X. Díaz era editor vocacional e, moi concretamente, editor de textos en idioma galego. Primeiro foino, xunto con M.A. Fernán-Vello, de Espiral Maior; logo, el só, das Promocións Culturais Artesa, que fabricaron algunhas alfaias bibliográficas que pasarán á historia do libro en Galicia. Colaborou, igualmente, con outras editoriais como é o caso de Edicións Xerais de Galicia, Vigo.Entusiasta, intrépido, cordial, Carlos X. Díaz Martínez extinguiu a súa vida e xa é cinsa. Prevalecerá a súa obra xenerosamente consagrada á colectividade e, en canto nós vivamos, e aínda máis alá, ha pervivir a súa memoria de coruñés e patriota.

ARRAIANOS POLA XUSTIZA E A DIGNIDADE

PRONUNCIAMENTO SOBRE O PROXECTO DE LEI DA MEMORIA HISTÓRICA
(En fase de trámite no Congreso dos Deputados)

En relación coa recuperación da Memoria Histórica, valoramos positivamente a aprobación polo Parlamento Galego o pasado 28 de decembro dunha Proposición non de Lei para a “rehabilitación xurídica, persoal e moral de Alexandre Bóveda e de todas as persoas asasinadas e represariadas por defenderen a legalidade democrática, as aspiracións de autogoberno de Galicia e a xustiza social”. Sumámonos á petición do Parlamento Galego para que o Goberno Central inicie “as accións necesarias que permitan a anulación dos consellos de guerra a que foron sometidos”. Entendemos que a represión da ditadura chega ata 1977 e comprende represión de todo tipo: política, sindical, social, moral, educativa, económica, etc.

Consideramos que o citado Proxecto de Lei debería incluír os seguintes aspectos:

1. Condena do franquismo, que foi declarado en decembro de 1946 pola ONU como un réxime criminal.
2. Recoñecemento explícito da resistencia antifranquista e de todas as persoas que loitaron pola liberdade.
3. Declaración da nulidade dos xuízos franquistas, de todos os procesamentos, sentenza, condenas e sancións, tanto durante a Guerra Civil como na posterior ditadura.
4. Aplicación do dereito internacional sobre as vítimas da represión franquista, incompatible con calquera mecanismo de impunidade, previsto no articulado do Proxecto de Lei: imprescriptibilidade, dereito a saber, dereito á xustiza, dereito á reparación.
5. Consideración dos crimes do franquismo como delitos contra a humanidade.
6. Instar a todas as administracións (central, autonómica e local) para que se retiren dos espazos públicos os símbolos franquistas, dos monumentos, edificios, placas, rúas e prazas e as referencias ás persoas relacionadas coa ditadura.
7. Apoio á conservación e potenciamento dos arquivos da memoria, tanto públicos como de partidos, sindicatos, fundacións e outras entidades.
8. Instar á Administración a que apoie aos familiares das vítimas da represión na busca de información, presentación de reclamacións, etc.
9. Intervención publica das distintas administracións nas labores de localizacións, identificación das fosas de enterramentos das vítimas do franquismo e, no seu caso, exhumación, divulgando os resultados; elaboración dun protocolo de actuación científica multidisciplinar.
10. Revisión dos currículos escolares, fomentando e apoiando a elaboración de materiais sobre o período republicano, sublevación militar fascista, ditadura e resistencia antifranquista.
11. Regulación da apoloxía do franquismo como delito e prohibición de toda exaltación do mesmo.